15-18 Yaş İçin Sosyal Medyada Canlı Yayın ve Ekran Kaydı Kapatılıyor

Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Mahinur Özdemir Göktaş, Kabine Toplantısı'nın ardından yeni sosyal medya düzenlemesinin ayrıntılarını paylaştı. Düzenlemeye göre 15 yaşını doldurmayanlar sosyal medyada hesap açamayacak. 15 ile 18 yaş arasındaki kullanıcılar için de bağımlılık yarattığı değerlendirilen özellikler kaldırılacak. Bu yaş grubundaki gençler canlı yayın açamayacak ve ekran kaydı alamayacak. Düzenleme 1 Kasım itibarıyla yürürlüğe girecek. Platformlara ise 31 Mart 2027'ye kadar uyum süresi tanındı.

15-18 yaş için yeni sınırlar

Göktaş, gazetecilerin sorularını yanıtlarken 15-18 yaş grubuna getirilen kısıtlamaları sıraladı. Bu kullanıcılar için sonsuz kaydırma ve akışı sürekli başa sarma gibi ekran bağımlılığını artıran işlevler kullanılamayacak. Çocuklara yalnızca takip ettikleri hesaplar mesaj gönderebilecek, mesajların görüldü bilgisi de kapatılacak.

"15-18 yaş arasında önemli noktalar var. Mesela bazı uygulamalar olmayacak. Ekran bağımlılığı unsuru oluşturan, 'ekran kaydırma', 'sürekli başa kaydırma' olmayacak. Buna ek olarak ekran kopyası yani 'ekran kaydı' yapılamayacak ve canlı yayın açamayacaklar."

Bakan, bu özelliklerin kaldırılmasını ailelerin istediğini belirtti. Hedeflerinin tasarım aşamasından başlayarak çocuk dostu bir ekosistem kurmak olduğunu söyledi. Kaydırma ve başa sarma işlevlerinin platformlarda baştan bulunmadığını, sonradan eklendiğini hatırlatan Göktaş, çocukların sürekli reklam görmesinin önlenmesinin de düzenlemenin kapsamında olduğunu aktardı. Göktaş, bu adımlarla 18 yaşına kadar çocukları sosyal medya ortamına karşı koruma altına aldıklarını savundu.

Hesap açarken e-Devlet kodu gerekecek

Düzenlemeye göre sosyal medya platformlarında ilk kez hesap açmak isteyen kullanıcılar yaş doğrulaması için e-Devlet'e yönlendirilecek. Kullanıcı burada yaş bilgisini doğrulayan dijital bir kod alacak ve bu kodla hesabını oluşturabilecek. Göktaş, Türkiye'deki yönetmeliğin diğer ülkelerdekilerden daha net olduğunu söyledi ve bunu e-Devlet gibi güçlü bir sisteme sahip olmalarına bağladı.

Yaş kontrolü hesap açılışından sonra da devam edecek. Platformlar kendi teknolojik yöntemleriyle kullanıcıların yaşını tahmin etmeyi sürdürecek. Bir hesabı 15 yaşından küçük bir çocuğun kullandığından şüphelenilirse hesap geçici olarak askıya alınacak ve kullanıcıdan e-Devlet üzerinden yeniden doğrulama yapması istenecek. Böylece hesap açılışında ve kullanım sırasında iki aşamalı, sürekli bir denetim uygulanacak.

Göktaş, çocuğun anne ya da babasının hesabıyla sosyal medyaya girmesi gibi durumlar için de çift taraflı bir kontrol öngörüldüğünü söyledi:

"Yani bir yandan onlar bir yandan biz kontrol edeceğiz. Burada amacımız kontrolü maksimum seviyede sağlamak. Sadece sosyal medya platformlarına emanet etmiyoruz, kendimiz kontrol ediyoruz. Veri tamamen e-Devlet üzerinden oluşacak."

Uyum süreci

Bakan, 31 Mart 2027'ye kadar geçici hükümle bir uyum dönemi tanındığını, bu tarihten sonra doğrulama sistemine geçileceğini ve kullanıcıların devletin verdiği "token"larla giriş yapacağını açıkladı. Göktaş, sosyal medya platformlarına süreç hakkında ayrıntılı bilgi verdiklerini de ekledi.

Özlale'nin iddialarına yanıt

Göktaş, YENİ Parti İzmir Milletvekili Ümit Özlale'nin fon soruşturmasıyla ilgili olarak ailesine yönelttiği iddialara da yanıt verdi. Göktaş'ın aktardığına göre Özlale, düzenlediği basın toplantısında bir soruşturma dosyasının numarasını verdi ve dosyanın bakanın babasına ait olduğunu öne sürdü. Göktaş bu iddiayı iftira olarak niteledi. Dosyanın babasına ait olup olmadığını ancak Özlale'nin açıkladığı numara üzerinden teyit edebildiğini söyledi ve şu soruyu yöneltti:

"Ben, aileme yönelik bir iddiayı doğrulamak için bile sınırlı bilgiye erişebilirken, onlar soruşturma dosyalarının numaralarına kadar bu bilgilere nereden ve nasıl ulaştılar? Benim erişemediğim bilgilere onlar nasıl eriştiler?"