Brent Petrol Akşam Saatlerinde Ani Yükselişle 110 Dolara Çıktı

Küresel petrol piyasasında gün içinde sert fiyat hareketleri görüldü. Sabah saatlerinde 105,43 dolara kadar düşen Brent petrolün varil fiyatı, akşam saatlerinde ani bir yükselişle yaklaşık yüzde 3 değer kazandı ve 110 dolara ulaştı. Batı Teksas türü (WTI) ham petrolün varil fiyatı da 100,72 dolara çıktı. Bu yükseliş, ABD Başkanı Donald Trump'ın İran'daki yeraltı tesislerine yönelik yeni saldırı seçeneklerinden söz ettiği gün yaşandı.

Gün içindeki fiyat hareketleri

Brent petrolün aralık vadeli kontratı bir önceki gün 106,40 dolara kadar çıkmış, günü ise 105,92 dolardan kapatmıştı. Bugün saat 09.22'de Brent, önceki kapanışın yüzde 0,5 altında, 105,43 dolardan alınıp satılıyordu. Aynı saatlerde WTI'nin kasım vadeli varil fiyatı 97,46 dolardı. Akşam saatlerinde ise iki gösterge de hızla yükseldi.

Trump: Pickaxe Dağı'na bakıyoruz

Trump, bir televizyon programında sunucu Rob Finnerty'nin sorularını yanıtladı. ABD Savunma Bakanlığının (Pentagon), İran'ın enerji altyapısına ve nükleer tesislerine düzenlenebilecek saldırılarda GBU-43/B bombasını kullanmayı değerlendirdiği ileri sürülüyordu. Finnerty'nin taktik nükleer silahın da seçenekler arasında olup olmadığı sorusuna Trump şu yanıtı verdi:

"Hayır, nükleer değil. Bombaların anası büyük bir bomba ama nükleer değil."

GBU-43/B, "Bombaların Anası" lakabıyla bilinen, ABD envanterindeki en büyük konvansiyonel bombalardan biri. Trump, İran'ın Pickaxe Dağı bölgesinde yapımı süren yeraltı tesisinin hedef olarak değerlendirildiğini de söyledi:

"Şu anda Pickaxe Dağı'na bakıyoruz. Oraya gitmemiz gerekebilir. Orayı vurmayı deneyeceğiz. Hızla yok edeceğiz."

Operasyonda ABD kara birliklerinin yer alıp almayacağı sorulduğunda Trump, "Hayır, bunu öngörmüyorum." diye karşılık verdi. ABD'nin İran'ın nükleer altyapısına daha önce ağır hasar verdiğini söyleyen Trump, Tahran'ın nükleer silaha sahip olma ihtimali ortadan kalkmadan geri çekilmenin yeni bir askeri harekatı gerektirebileceğini savundu:

"Yapabiliriz. Ama bunu yaparsak bir yıl içinde yeniden yapmamız gerekebilir. İran'ın asla nükleer silaha sahip olmamasını istiyoruz, çünkü bence buna sahip olursa anında kullanır."

Trump, savaşın kısa sürede biteceğini düşündüğünü de söyledi:

"İran savaşı çok yakında bitecek. Çok yakında sona erecek. Bir şekilde sona erecek. Biliyorsunuz, bizimle müzakere ediyorlar. Evet. Ama bir şekilde çok yakında bitecek. Petrol ve benzinin fiyatları düşecek."

Trump'ın anlattığına göre İranlı yetkililer, ABD ve İsrail'den askeri operasyonların durdurulmasını istedi. Trump bu konuda, "Bizden durmamızı istediler. Biz de duruyoruz, çünkü onlarla müzakere ediyoruz." dedi.

Fiyatları aşağı çeken etkenler

Son dönemdeki artışların ardından yatırımcıların kâr satışına geçmesi ve küresel arzın artacağı beklentisi fiyatları aşağı yönde baskılıyor. Bu beklentinin bir nedeni, Uluslararası Enerji Ajansı'nın (IEA) aldığı karar. IEA'nın açıklamasına göre üye ülkeler, stratejik rezervlerde bulunan ve henüz piyasaya sürülmemiş yaklaşık 100 milyon varil petrolün en kısa sürede piyasaya sunulması konusunda anlaştı. Bu miktarın 20 milyon varilden fazlasını dizel oluşturuyor.

IEA üyeleri, Hürmüz Boğazı'ndaki krize karşı mart ayında ortak bir eylem başlatmıştı. Bu eylem kapsamında şimdiye kadar yaklaşık 330 milyon varil petrol piyasaya verildi. Toplam miktarın, başlangıçta taahhüt edilen 400 milyon varili geçmesi bekleniyor. IEA ayrıca üretim ve rafinaj kapasitesi bulunan üyelerinden, başta dizel olmak üzere ham petrol ve rafine ürün arzını artırmalarını istedi. Üye ülkeler de gerekirse ek adımlar atmaya hazır olduklarını açıkladı.

ABD Hazine Bakanlığının Rus petrol şirketi Lukoil'e tanıdığı muafiyeti uzatması da fiyatları aşağı çeken etkenler arasında. Bakanlık, Lukoil'in Rusya dışındaki akaryakıt istasyonlarıyla ilgili belirli işlemlere 24 Nisan 2027'ye kadar izin verdi. ABD yönetimi, geçen hafta Rusya menşeli dizel ticaretine uygulanan bazı yaptırımları da geçici olarak gevşetmişti. Bu adımların özellikle dizeldeki arz sıkışıklığını hafifletmesi ve petrol ürünlerinin uluslararası piyasalara daha kolay ulaşmasını sağlaması bekleniyor.

Arz endişesini canlı tutan gelişmeler

Öte yandan ABD Hazine Bakanlığı, İran'ın uluslararası finans sistemine erişimini kısıtlamaya yönelik yaptırımlar çerçevesinde 16 kişiyi ve 10 kuruluşu listeye ekledi. Yaptırımlar, İran'ın petrol satışlarından elde ettiği gelirleri ülkeye aktarmak için kullandığı finansal ağları da kapsıyor. Bu durum, İran'ın petrol ihracatının aksayabileceği kaygısını artırıyor.

Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy de ABD'nin enerji alanında ilan ettiği ateşkese rağmen Rusya'daki petrol rafinerilerine saldırıların yeniden başlayacağını açıkladı. Rusya Başbakan Yardımcısı Aleksandr Novak, Ukrayna'nın Saratov ve Ryazan bölgelerindeki iki rafineriye saldırdığını daha önce duyurmuştu. Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ise bu saldırılarda ciddi bir hasar oluşmadığını söyledi.