Konut Satışları Eylülde 142.390 ile Yılın En Yüksek Seviyesine Ulaştı

Türkiye'de eylülde el değiştiren konut sayısı 142.390 oldu ve 2026'nın en yüksek aylık seviyesine ulaştı. Buna karşın toplam satışlar geçen yılın aynı ayına göre yüzde 9,3 azaldı. Sektör temsilcileri, sıfır konut satışlarındaki artışı piyasa açısından olumlu bir işaret olarak değerlendirdi. Temsilcilere göre satışlar yılın son çeyreğinde, özellikle aralıkta hız kazanabilir.

Sıfır konutun payı yükseldi

Birinci el konut satışları eylülde yıllık bazda yüzde 3,9 artarak 51 bin 519'a çıktı ve bu kalemde de yılın zirvesi görüldü. İkinci el satışlar ise yüzde 15,3 düşüşle 90 bin 871'e indi.

Böylece yeni konutların toplam satışlardaki payı yüzde 36,2'ye çıktı. Projelerde tapu devirlerinin yoğunlaştığı aralık ayları dışarıda bırakıldığında bu oran, Mayıs 2023'ten bu yana ölçülen en yüksek seviye oldu. Yeni konut satışları, konut üretimini ve inşaat sektöründeki ekonomik canlılığı beslediği için sektörün yakından izlediği göstergeler arasında yer alıyor.

Artışını eylülde de sürdüren ipotekli satışlar, bir yıl öncesine göre yüzde 5,1 yükselerek 23 bin 397 oldu.

KONUTDER: Oran hâlâ istenen düzeyde değil

Konut Geliştiricileri ve Yatırımcıları Derneği (KONUTDER) Yönetim Kurulu Başkanı Ziya Yılmaz, birinci el satışlardaki artışı ve bu satışların toplam içindeki payının yükselmesini memnuniyetle karşıladıklarını söyledi. Yılmaz, oranın yine de arzu edilen seviyeye ulaşmadığını belirtti. Yeni konut üretiminin ekonomiye doğrudan katkı sağladığını vurgulayan Yılmaz, şunları söyledi:

"Çünkü konut ihtiyacının karşılanması, yeni konut üretiminin ve istihdamın desteklenmesi, sektörümüzün ülke ekonomisine katkısının artırılması açısından birinci el satışların güçlenmesini önemsiyoruz. Bu nedenle toplam satış rakamlarındaki hareketlilik kadar, satışların birinci ve ikinci el arasındaki dağılımını da yakından takip ediyoruz."

Yılmaz, yıl sonuna ilişkin beklentisini şöyle aktardı:

"Yılın son çeyreğinde, özellikle aralık ayında konut satışlarının hız kazanmasını bekliyoruz. Bu hareketlilikle toplam satışların yıl sonunda geçen yılki seviyelere yaklaşacağını öngörüyoruz."

Yılmaz'a göre kredili satışlar son aylarda toparlandı ancak hâlâ uzun dönem ortalamasının gerisinde kalıyor. Yılmaz, kalıcı iyileşme için arzı artıracak adımların atılması gerektiğini de söyledi:

"Geçmişte yüzde 36 seviyelerinde olan kredili konut satışlarının payı, yüzde 10'a kadar geriledikten sonra bu yılın 9 ayında yüzde 19,4'e yükseldi. Faiz indirimlerinin kademeli ve sürdürülebilir şekilde devam etmesiyle finansmana erişimin kolaylaşması ve satışlardaki toparlanmanın güçlenmesi beklenirken, kalıcı iyileşme için konut arzını artıracak adımların atılması, özellikle arz açığının yüksek olduğu bölgelerde kamu arsalarının özel sektör eliyle konut üretimine kazandırılması önem taşıyor."

TÜGEM: Mevsimsel artış kalıcı toparlanma değil

Tüm Girişimci Emlak Müşavirleri Derneği (TÜGEM) Genel Başkanı Hakan Akdoğan'a göre eylüldeki satış rakamı, konuta olan talebin canlı kaldığını gösteriyor. Akdoğan, ocak-eylül döneminde satışların geçen yılın gerisinde kaldığını hatırlattı ve şunları söyledi:

"Birinci el konut satışlarının yüzde 3,9 artması olumlu ve dikkat çekici. Bu artışta ikinci el satışlardaki düşüşün etkisinin yanı sıra proje teslimleri ve firmaların sunduğu ödeme seçenekleri de rol oynadı. İlk elde 9 aylık gerilemenin yüzde 0,6 ile sınırlı kalması, bu segmentin ikinci ele kıyasla daha dirençli olduğunu gösteriyor. Asıl hedefimiz, ilk konutunu alacak vatandaşların erişebildiği, üretimin ve satışların birlikte büyüdüğü bir piyasa olmalı."

Akdoğan son çeyrekte hareketliliğin artmasını beklediklerini söyledi, ancak bu artışın geçici olabileceği uyarısında bulundu:

"Yıl sonu kampanyaları, proje teslimleri ve alım kararını erteleyenlerin harekete geçmesi satışları destekleyebilir. Ancak satış adedindeki mevsimsel artış ile kalıcı toparlanmayı birbirinden ayırmalıyız. Son çeyreğin güçlü geçmesi, 9 aylık kaybın bütünüyle telafi edileceği anlamına gelmiyor."

Akdoğan ayrıca kredi faizlerinin gerilemesi durumunda ipotekli satışlardaki yükselişin hızlanabileceğini belirtti.

"Faiz indirimi olmadan hedeflere ulaşmak zor"

Gayrimenkul ve İnşaat Platformu Başkanı Mustafa Ekiz de birinci el satışların payındaki artışa dikkati çekti: "Bu oran halen arzu edilen seviyede olmasa da yeni konutlara yönelik talebin güçlenmesi açısından önemli bir işarettir." Ekiz'e göre dokuz aylık dönemdeki düşüş, finansmana erişim ve alım gücü sorunlarının sürdüğünü ortaya koyuyor. Ekiz, yeni finansman modelleri üzerinde çalışılması gerektiğini, faizler düşmeden istenen satış rakamlarına ulaşmanın güç olduğunu söyledi ve ekledi:

"Yılın son çeyreğinde ertelenmiş talebin bir bölümünün satışa dönüşmesini bekliyoruz. Bununla birlikte, kalıcı ve güçlü bir toparlanmanın finansman koşullarındaki iyileşmeye bağlı olduğunu düşünüyoruz."

GAPAS: Toplam satışlardaki düşüş göz ardı edilmemeli

Gayrimenkul Pazarlama ve Satış Profesyonelleri Derneği (GAPAS) Başkanı Mustafa Kemal Şahin, birinci el satışlardaki artışı olumlu bulmakla birlikte toplam ve ikinci el satışlardaki gerilemenin de değerlendirmeye katılması gerektiğini söyledi. Şahin'e göre sıfır konut satışlarındaki artışın arkasında kampanyalar, ödeme kolaylıkları ve alıcıların yeni konutlara yönelmesi olabilir. Şahin, kalıcı toparlanma için üç koşul sıraladı: finansmana erişimin kolaylaşması, konut fiyatlarıyla hane gelirleri arasındaki makasın daralması ve satın alma gücünün artması.

Şahin aralıkta dönemsel bir canlanma görülebileceğini belirtti, ancak bunun kalıcı olmayacağını vurguladı:

"Ancak bu kalıcı toparlanma anlamına gelmeyecektir. Sektörün ihtiyacı daha erişilebilir konut, öngörülebilir finansman ve sürdürülebilir ticarettir. Satışların artmasını elbette isteriz. Ancak asıl başarı, bu satışların hem vatandaşın konut ihtiyacını karşılaması hem de sektörün tüm paydaşlarına ekonomik olarak nefes aldırmasıdır."

Türkiye'de konut satış istatistikleri, Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından her ay yayımlanıyor.