Uluslararası Adalet Divanı Myanmar'ı Arakanlı Müslümanlara Soykırım Yapmaktan Sorumlu Buldu
Uluslararası Adalet Divanı, Gambiya'nın açtığı davada Myanmar'ın 2017'de Arakanlı Müslümanlara karşı soykırım yaptığına hükmetti. Divan, Myanmar'ın verdiği zararı tazmin etmesine karar verdi. UAD tarihinde ilk kez bir devlet soykırımdan sorumlu tutuldu.
TemsilîUluslararası Adalet Divanı (UAD), Myanmar'ın 2017'de Arakan eyaletinde başlattığı askeri operasyonlarda Arakanlı Müslümanlara karşı soykırım yaptığına hükmetti. UAD tarihinde ilk kez bir devlet soykırımdan sorumlu tutuldu. Divan, Myanmar'ın Arakanlı Müslümanların uğradığı zararları tazmin etmesine de karar verdi.
Gambiya'nın Myanmar'a karşı açtığı davadaki kararı, Lahey'deki Barış Sarayı'nda Divan Başkanı Yuji Iwasawa açıkladı. Iwasawa, Myanmar güvenlik güçlerinin binlerce sivili öldürdüğünü, cinsel şiddet uyguladığını ve Arakanlı Müslümanların evlerini ateşe verdiğini söyledi.
Yaklaşık 10 bin kişi öldürüldü
Divan'a göre, Myanmar güvenlik güçlerinin 2017'de yaklaşık 10 bin kişiyi öldürdüğü delillerle kanıtlandı. Kararda, ordunun operasyonlarda özellikle Arakanlı Müslümanları hedef aldığı vurgulandı. Divan, yalnızca bu topluluğa ait yerleşim yerlerinin boşaltılıp yakıldığını ve doğrudan infaz yapıldığını tespit etti.
Karara göre, Arakanlı Müslüman köylerinin yüzde 40 kadarı yıkıldı ve bu bölgelere kısa sürede başka topluluklar yerleştirildi. Divan, köylerin yıkılmasının Arakanlı Müslümanlara "dönecek yeriniz yok" mesajı verdiği görüşünde.
Davanın geçmişi
Myanmar ordusu, Ağustos 2017'de Arakan eyaletinin kuzeyinde "temizleme operasyonları" adını verdiği bir harekât başlatmıştı. Harekât sırasında katliamlar, tecavüzler ve köy yakmalar yaşanmış, yüz binlerce Arakanlı Müslüman Bangladeş'e sığınmak zorunda kalmıştı. Gambiya bunun ardından 11 Kasım 2019'da UAD'ye başvurarak Myanmar'a karşı soykırım davası açtı. Dava, 1948 tarihli Soykırım Suçunun Önlenmesi ve Cezalandırılması Sözleşmesi'ne dayanıyor.
Birleşmiş Milletlerin (BM) ana yargı organı olan UAD, devletler arasındaki uyuşmazlıklara bakıyor. Uluslararası kamuoyunda Rohingya adıyla bilinen Arakanlı Müslümanlar, Myanmar'da uzun süredir vatandaşlık hakkından yoksun bırakılıyor.
Kararın, Güney Afrika'nın Gazze'deki saldırılar nedeniyle İsrail'e karşı UAD'de açtığı soykırım davasında da emsal olması bekleniyor. Güney Afrika bu davayı Aralık 2023'te açmıştı.