Eylül Enflasyonu Yüzde 29,73: Kira Tavanı, Emekli ve Memur Zammında Son Durum
TÜİK'e göre tüketici fiyatları eylülde aylık yüzde 1,84, yıllık yüzde 29,73 arttı. Ekim kira artış tavanı yüzde 31,49, emeklilerin ocak zammında biriken fark yüzde 5,57 oldu. ENAG yıllık enflasyonu yüzde 46,61 hesapladı.
TemsilîTürkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) eylül ayı Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) verilerini bugün açıkladı. Tüketici fiyatları eylülde bir önceki aya göre yüzde 1,84 arttı. Yıllık enflasyon ağustostaki yüzde 31,51'den yüzde 29,73'e indi. Yıllık oran böylece 2026'da ilk kez yüzde 30'un altına düştü.
Veriyle birlikte ekimde yenilenecek kira sözleşmelerinin artış tavanı ve emeklilerin ocak zammının ilk üç aylık bölümü de belli oldu. Bağımsız ekonomistlerden oluşan ENAG ise aynı ay için yıllık yüzde 46,61 hesapladı.
| Gösterge | Eylül | Ağustos |
|---|---|---|
| TÜFE, aylık | %1,84 | %1,84 |
| TÜFE, yıllık | %29,73 | %31,51 |
| Kira artış tavanı (12 aylık ortalama) | %31,49 | %31,79 |
| Emekli zammında biriken fark (temmuzdan beri) | %5,57 | %3,65 |
| ENAG, yıllık | %46,61 | %49,03 |
Beklentilerin altında kaldı
Açıklanan rakam piyasa beklentilerinin altında kaldı. AA Finans'ın 20 ekonomistle yaptığı ankette eylül için aylık enflasyon beklentisinin ortalaması yüzde 2,18'di. Tahminler yüzde 1,90 ile yüzde 2,60 arasında değişiyordu. Gerçekleşen yüzde 1,84, en düşük tahminin de altında kaldı. Ekonomistler ortalama beklenti gerçekleşirse yıllık enflasyonun yüzde 30,16'ya ineceğini öngörmüştü.
Aynı ankette 2026 yıl sonu enflasyon beklentisinin ortalaması yüzde 29,66 oldu. Bu oran, eylülde ölçülen yıllık enflasyona çok yakın.
Gıda ucuzladı, okul masrafı yüzde 14 arttı
TCMB'nin veri sistemi EVDS'ye düşen ayrıntılara göre gıda ve alkolsüz içecek fiyatları eylülde yüzde 0,20 geriledi. Gıdanın yıllık artışı ağustostaki yüzde 33,79'dan yüzde 27,62'ye inerek genel enflasyonun altına geçti. Yıllık orandaki düşüşün en büyük kaynağı bu oldu.
Okulların açıldığı ayda eğitim hizmetleri yüzde 14,19 ile ayın en çok artan grubu oldu. Konut, su, elektrik ve gaz grubu yüzde 2,71, ulaştırma yüzde 2,79 arttı. Giyim ise sezon geçişiyle yüzde 3,98 yükseldi.
| Harcama grubu | Aylık | Yıllık |
|---|---|---|
| Eğitim hizmetleri | %14,19 | %48,63 |
| Sağlık | %0,35 | %43,27 |
| Konut, su, elektrik, gaz | %2,71 | %39,99 |
| Ulaştırma | %2,79 | %35,11 |
| Sigorta ve finansal hizmetler | %3,40 | %31,88 |
| Alkollü içecekler ve tütün | %0,88 | %31,60 |
| Lokanta ve konaklama | %1,41 | %29,53 |
| Gıda ve alkolsüz içecekler | %-0,20 | %27,62 |
| Bilgi ve iletişim | %2,16 | %26,52 |
| Mobilya ve ev eşyası | %1,83 | %23,81 |
| Eğlence ve kültür | %0,72 | %23,36 |
| Kişisel bakım ve diğer | %1,08 | %21,88 |
| Giyim ve ayakkabı | %3,98 | %13,23 |
| Genel | %1,84 | %29,73 |
Ekim kira artış tavanı yüzde 31,49
Kira sözleşmesi ekimde yenilenecek konut ve iş yerleri için yasal artış tavanı yüzde 31,49 oldu. Geçen ay yüzde 31,79'du, yani tavan 0,30 puan geriledi.
Türk Borçlar Kanunu'na göre kira artışı, TÜFE'nin 12 aylık ortalamalara göre değişimini aşamıyor. Hesapta artışın yapılacağı aydan bir önceki ayın verisi esas alınıyor, bu yüzden ekimde yenilenecek sözleşmeler için eylül verisine bakılıyor. Oran bir üst sınır. Ev ya da iş yeri sahibi kirayı bu oranda ya da daha düşük oranda artırabiliyor.
Tavan, yıllık enflasyondan yaklaşık 1,8 puan yüksek. Çünkü 12 aylık ortalama, geçen yılın daha yüksek aylarını da hesaba katıyor ve yıllık orandaki düşüşü gecikmeyle izliyor.
Emekliye üç aylık fark yüzde 5,57
SSK ve Bağ-Kur emeklilerinin ocak zammı, temmuz-aralık dönemindeki altı aylık enflasyona göre hesaplanıyor. Temmuzda yüzde 1,78, ağustosta ve eylülde yüzde 1,84 olan aylık enflasyonla ilk üç ayda biriken fark endeks üzerinden yüzde 5,57 oldu. Bazı yayın organları aylık oranları çarparak yüzde 5,55 veriyor; fark yuvarlamadan kaynaklanıyor.
Bu oran kesin zam değil, şu ana kadar biriken artışı gösteriyor. Ocak 2027 zammı ekim, kasım ve aralık verileriyle netleşecek.
Şu anda en düşük emekli aylığı 23 bin 552 lira. Yıl sonu enflasyon tahminleri kurumlara göre yüzde 28 ile yüzde 30,39 arasında değişiyor: TCMB yüzde 28, Orta Vadeli Program (OVP) yüzde 28,4, TCMB Piyasa Katılımcıları Anketi yüzde 29,61, Finansal Kurumlar Birliği (FKB) yüzde 30,39. Bu tahminlere göre ocak zammının yüzde 8,70 ile yüzde 10,73 arasında olması bekleniyor.
| Yıl sonu tahmini | Ocak zammı | En düşük aylık |
|---|---|---|
| TCMB (%28) | %8,70 | 25.601 TL |
| OVP (%28,4) | %9,04 | 25.681 TL |
| Piyasa Katılımcıları Anketi (%29,61) | %10,06 | 25.921 TL |
| AA Finans anketi | %10,11 | 25.933 TL |
| FKB (%30,39) | %10,73 | 26.079 TL |
Senaryo hesapları Sabah'ın en düşük emekli aylığı üzerinden yaptığı hesaplamadan alındı.
Memurlar için eşik henüz aşılmadı
Memurlarda yılın ikinci yarısı için toplu sözleşmeyle belirlenen zam yüzde 7. Altı aylık enflasyon bu oranı aşarsa aradaki fark ocakta enflasyon farkı olarak maaşa ekleniyor. Temmuz-eylül döneminde biriken yüzde 5,57 henüz eşiğin altında. Memurların enflasyon farkı alabilmesi için son üç ayda yaklaşık yüzde 1,36 daha enflasyon oluşması gerekiyor. Ekim enflasyonu yüzde 1,36'yı aşarsa eşik ekim verisiyle aşılmış olacak.
ENAG: yıllık yüzde 46,61
TÜİK'ten önce rakamlarını açıklayan Enflasyon Araştırma Grubu (ENAG), tüketici fiyatlarının eylülde aylık yüzde 2,10, yıllık yüzde 46,61 arttığını duyurdu. Grup ağustosta bu oranları yüzde 2,24 ve yüzde 49,03 olarak hesaplamıştı.
"Enflasyon Araştırma Grubu (ENAG) tarafından hesaplanan Tüketici Fiyat Endeksi (E-TÜFE), Eylül 2026 döneminde yüzde 2,10 oranında artmıştır. E-TÜFE'nin son 12 aylık artış oranı ise yüzde 46,61 olarak gerçekleşmiştir"
ENAG'ın yıllık rakamı TÜİK'inkinden yaklaşık 17 puan yüksek. Aylık farkı ise 0,26 puan. İki hesap da eylülde yıllık enflasyonun gerilediğini gösteriyor. ENAG, TÜİK'in resmi verilerine alternatif olarak kendi endeksini hesaplayan bağımsız bir ekonomistler grubu. Rakamlarının yasal bir karşılığı yok. Kira tavanı, emekli ve memur zammı yalnızca TÜİK verisine göre hesaplanıyor.
TÜİK enflasyon verilerini normalde her ayın 3'ünde yayımlıyor. Bu ay 3 Ekim cumartesiye denk geldiği için açıklama 5 Ekim pazartesi saat 10.00'a kaldı. Ekim enflasyonu 3 Kasım'da açıklanacak.