Işıkhan: Emeklilere Ocaktan Geçerli Ek İyileştirme Hazırlanıyor, Asgari Ücret Görüşmeleri Aralıkta

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan, TBMM Plan ve Bütçe Komisyonunda bakanlığın 2027 bütçesini sundu. Işıkhan, emekliler için Ocak 2027'den itibaren geçerli olması hedeflenen ek bir iyileştirme üzerinde çalışıldığını açıkladı. 2027 yılının asgari ücretini belirleyecek komisyonun aralıkta toplanacağını, memur ve memur emeklilerinin aylıklarına da toplu sözleşmedeki artışlara ek olarak enflasyon farkı yansıtılacağını söyledi.

AK Parti Samsun Milletvekili Mehmet Muş başkanlığında toplanan komisyon, bakanlığın 2027 bütçe teklifinin yanı sıra 2025 yılı kesin hesap kanunu teklifini de görüştü. Işıkhan, sunumuna günün AK Parti iktidarının 24. yıl dönümü olduğunu hatırlatarak başladı.

Emekliler için ocakta yeni düzenleme hedefi

Işıkhan, en düşük emekli aylığının 2025'in ikinci yarısında 16 bin 881 lira olduğunu söyledi. Bu tutar 2026 ocağında 20 bin liraya, temmuzda ise 23 bin 552 liraya çıkarıldı. Hazırlanan çalışmanın yasal artışların üzerine ek iyileştirmeler içereceğini belirten Işıkhan, emekliler arasındaki gelir farklarının dikkate alınacağını, amacın alım gücünü ve yaşam standardını yükseltmek olduğunu anlattı. Işıkhan, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın son kabine toplantısının ardından emeklilerin durumunu iyileştirecek mali imkânların oluşturulduğunu söylediğini de hatırlattı. Bakan ayrıca 2018'den bu yana emeklilere toplam 483,4 milyar lira bayram ikramiyesi ödendiğini açıkladı.

Memurlara enflasyon farkı

Işıkhan'ın verdiği bilgiye göre memur ve memur emeklilerinin aylıkları 2026'da, toplu sözleşme kazanımlarıyla birlikte toplamda yüzde 34,63 arttı. En düşük memur maaşı temmuzda 70 bin 224 liraya ulaştı. Memurların taban aylığına emekli aylıklarına da yansıyacak biçimde bin lira eklendi. Işıkhan, yürürlükteki 2026-2027 dönemi toplu sözleşmesi için şunları söyledi:

"Memur ve memur emeklilerimiz için, 2027 yılında yüzde 5 ve 4 oranındaki artışlar ile olası enflasyon farkı da aylıklara yansıtılacaktır"

Bakan, 2025-2026 dönemi Kamu Toplu İş Sözleşmeleri Çerçeve Protokolü kapsamında yapılan taban ücret ve seyyanen artış düzenlemeleriyle kamu işçilerinin ücretlerinin ve sosyal haklarının da iyileştirildiğini belirtti.

Asgari ücret masası aralıkta kurulacak

Işıkhan, 2026'da net 28 bin 75 lira olarak uygulanan asgari ücretin 2027 tutarını belirlemek için Asgari Ücret Tespit Komisyonunun kamu, işçi ve işveren temsilcileriyle aralık ayında toplanacağını söyledi. Bakana göre asgari ücret 2002'den bu yana reel olarak yüzde 207 arttı. Asgari Ücret Desteği 2026'da 1.270 liraya yükseltildi ve yaklaşık 1,5 milyon iş yerine toplam 48,4 milyar lira ödendi.

Sendikalaşmaya ilişkin rakamları da paylaşan Işıkhan, işçilerde oranın 2013'teki yüzde 9,2'den 2026'da yüzde 13,8'e, kamu görevlilerinde ise 2002'deki yüzde 47,94'ten yüzde 77,96'ya çıktığını belirtti.

İşsizlik oranı yüzde 8,4

Işıkhan'ın aktardığı Eylül 2026 verilerine göre iş gücü 35,4 milyon, istihdam 32,4 milyon, işsiz sayısı 2,9 milyon kişi. İşsizlik oranı yüzde 8,4 ile 41 aydır tek haneli seyrediyor. 15-24 yaş grubunda işsizlik yüzde 14,8 olarak ölçülürken, ne eğitimde ne istihdamda olan gençlerin (NEET) oranı 2026'nın ikinci çeyreğinde yüzde 22,2 oldu. Işıkhan, önümüzdeki üç yılda yaklaşık 2,1 milyon ek istihdam yaratmayı hedeflediklerini söyledi.

2025-2028 Ulusal İstihdam Stratejisi 1 Şubat 2025'te yürürlüğe girdi. Yeşil ve dijital dönüşümün çalışma hayatına etkilerini ele alan Ulusal Adil Geçiş Stratejisi'nin ise 2026 sona ermeden yayımlanması hedefleniyor.

Işıkhan, İŞKUR'un 2026'da 1 milyon 75 bin 474 kişinin özel sektörde işe girmesine aracılık ettiğini söyledi. 2002'den bu yana kurum aracılığıyla 6 milyon kadın, 600 bin engelli ve yaklaşık 5,9 milyon genç işe yerleştirildi. Ek istihdam sağlayan işverenlere sigortalı başına 65 bin liraya kadar prim desteği veriliyor. İşsizlik Sigortası Fonu'nun büyüklüğü 900 milyar lirayı aştı. İstihdamı Koruma Destek Programı'ndan bugüne kadar 15,5 milyar lira ödendi. Süresi 2028 sonuna kadar uzatılan program için 2026-2028 döneminde 187,5 milyar lira ayrılması öngörülüyor.

İşbaşı Eğitim Programlarına katılan ve kendi alanında çalışan meslek lisesi mezunlarının cep harçlığı yüzde 30 artırıldı. 2027'den itibaren dijital ve yeşil dönüşüm, yapay zekâ ile geleceğin meslekleri alanlarındaki aktif işgücü programlarında cep harçlığı yüzde 50'ye kadar artırımlı ödenebilecek. İş Pozitif Programı ile 2,7 milyondan fazla kadın işe yerleşti. İşgücü Uyum Programı'ndan 2024'ten bu yana 720 bin 224 kişi yararlandı, katılımcıların yüzde 80'ini kadınlar oluşturdu. Engelsiz İşgücü Uyum Programlarına katılanların sayısı 5 bini geçti. Toplum Yararına Programlar kapsamında okullarda temizlik ve hijyen için 80 bin kişilik kontenjan ayrıldı. Okul bahçeleri ile giriş ve çıkışlarda düzeni sağlamak için de 81 ilde 31 bin ek kontenjan açıldı.

Gençlere yönelik GÜÇ Programı

Bakan, üç yılda 3 milyonu aşkın gence ulaşması planlanan Gençliğin Üretim Çağı (GÜÇ) Programı'na 472,3 milyar lira kaynak ayrıldığını açıkladı. Program beş başlıktan oluşuyor:

2026'da İŞKUR'a devredilen Ulusal Staj Programı'nda bugüne kadar kamu ve özel sektörde 144 bin öğrenciye staj imkânı sağlandı. Üç yılın sonunda kapasitenin 800 bine çıkarılması hedefleniyor. NEET gençlere yönelik uyum programlarından şu ana kadar 61 bin 616 genç yararlandı, üç yılda 450 bin gencin daha programa katılması amaçlanıyor. Devlet üniversitesi öğrencilerine yönelik İŞKUR Gençlik Programı'nda iki eğitim yılında 250 bin kontenjan açıldı. 2028 sonuna kadar 1 milyon öğrenciye ulaşılması planlanıyor. Meslek lisesi ve meslek yüksekokulu öğrencilerini hedefleyen Geleceğim Meslekte Programı'nda 191 bin 145 öğrenciye bireysel danışmanlık verildi, hedef üç yılda 750 bin öğrenci. Özel sektörle birlikte hazırlanan İşe İlk Adım Programı ise ilk kez sigortalı olacak 18-25 yaş arasındaki gençlere ücret ve prim desteği sağlayacak. Bu programla üç yılda 750 bin gencin istihdama kazandırılması hedefleniyor.

İş sağlığı ve güvenliği ile denetimler

Işıkhan, Ulusal İş Sağlığı ve Güvenliği Konseyi'nin sekiz yıl aradan sonra toplandığını, 2026-2030 Ulusal İş Sağlığı ve Güvenliği Politika Belgesi'nin de bu toplantıda kabul edildiğini söyledi. İşverenlere ya da işveren vekillerine 284 bin 709 e-sertifika verildi. Son üç yılda iş sağlığı ve güvenliği hizmeti alan iş yeri sayısı 166 binden 793 bine, bu hizmetten yararlanan çalışan sayısı da 6,4 milyondan 12,1 milyona çıktı.

2026'nın ekim ayına kadar 11 bin 39 iş yerine 76 bin 362 teftiş ziyareti yapıldı ve yaklaşık 1,2 milyon çalışana ulaşıldı. Denetimler sonucunda işçilere yaklaşık 890 milyon lira alacak ödendi, yaklaşık 338 milyon lira da vergi ve sigorta primi olarak kamuya aktarıldı. Hayati tehlike tespit edilen 190 iş yerinde iş durduruldu. Bakan, tespit edilen uygunsuzlukların yaklaşık yüzde 90'ının teftiş sırasında giderildiğini söyledi. Yerel seçimlerden sonra belediyeler ve iştiraklerinde sendikal ayrımcılık, işten çıkarma ve mobbing şikâyetleri üzerine yapılan incelemelerde de yaklaşık 1 milyar lira işçi alacağının ödenmesi sağlandı ve yaklaşık 110 milyon lira idari para cezası kesildi.

İlaç geri ödemesi ve dijital sistem

Işıkhan'ın verdiği bilgiye göre geri ödeme listesindeki ilaç sayısı 3 bin 986'dan 8 bin 845'e çıktı. 2026'da listeye 253 ilaç daha eklendi, bunların 29'u kanser tedavisinde kullanılıyor. 2025'te kapsama alınan beş immünoterapi ilacı sayesinde son bir yılda yaklaşık 41 bin kanser hastası tedaviye ulaştı. SMA tedavisinde ikinci bir ilaç da geri ödeme kapsamına girdi. Tip 1 diyabetli 18 yaş altındaki çocukların sürekli glukoz izlem cihazları için yaklaşık 155 bin reçeteye 1,8 milyar liraya yakın ödeme yapıldı. Tekerlekli sandalye, işitme cihazı ve bazı diyabet malzemelerinin geri ödeme tutarları yüzde 20 artırıldı. Çölyak ve bazı metabolizma hastalıklarında kullanılan özel beslenme ürünlerine yapılan ödemeler ise yüzde 30 yükseldi.

Bakan, sosyal güvenlik ve sağlık işlemlerini kolaylaştıracak yeni bir dijital sistemin gelecek yılın başlarında devreye alınmasının planlandığını söyledi. Sistemle sağlık raporlarının ve düzenli reçetelerin yönetiminin kolaylaşması, gereksiz hastane başvurularının da azalması amaçlanıyor.

Bakanlık, yurt dışında yaşayan yaklaşık 9 milyon vatandaşa 33 ülkedeki 62 ihtisas birimiyle hizmet veriyor. Şimdiye kadar 37 ülkeyle sosyal güvenlik anlaşması, 13 iş gücü anlaşması ve 52 iş birliği anlaşması imzalandı. Işıkhan, OECD Beceriler Zirvesi'ne ev sahipliği yaptıklarını hatırlattı. Türk Devletleri Teşkilatının çalışma, istihdam ve sosyal korumadan sorumlu bakanlarının ikinci toplantısının da bu ay Ankara'da yapılmasının planlandığını söyledi.

Bütçenin büyük bölümü SGK'ya

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının 2027 yılı bütçe teklifi toplam 2 trilyon 395 milyar 824 milyon 844 bin lira. Bu tutarın 2 trilyon 266 milyar 365 milyon 277 bin lirasının Sosyal Güvenlik Kurumuna, 121 milyar 946 milyon 933 bin lirasının Türkiye İş Kurumuna aktarılması öngörülüyor. İki kuruma ayrılan kaynak toplamda 2 trilyon 388 milyar 312 milyon 210 bin liraya ulaşıyor.

Plan ve Bütçe Komisyonunda görüşülen bakanlık bütçeleri, komisyondaki görüşmelerin ardından TBMM Genel Kurulunda oylanıyor.