Gök neden gürler? | Yıldırımın sesi katman katman

Yıldırım, havayı bir anda yaklaşık 30 bin dereceye kadar ısıtır; bu, Güneş'in yüzeyinin yaklaşık beş katı. Isınan hava patlarcasına genişler ve bir şok dalgası yaratır. Duyduğumuz gürleme bu dalgadır. • Yıldırım düz bir çizgi değildir: buluttan yere yaklaşık 45 metrelik adımlarla iner ve her adımda dallanır. • Yerden yükselen kanalla birleştiği an asıl akım geçer: ortalama 30 bin amper. En güçlüsü ana kanaldır, dallar inceldikçe zayıflar. • Ses her kilometreyi yaklaşık 3 saniyede geçer. Şimşekle gürleme arasındaki saniyeyi üçe bölün: yıldırımın kaç kilometre uzakta olduğunu bulursunuz. • Her kolun sesi kulağa farklı mesafeden, farklı anda ulaşır. Tek bir patlama böylece saniyelerce süren bir gürlemeye dönüşür. İhtimal: ABD verilerine göre bir yılda yaklaşık 1,2 milyonda bir, bir ömür boyunca 15 binde bir. Türkiye'de 1930–2014 arasında kayda geçen olaylarda 895 kişi öldü; olayların yüzde 86'sı kırsalda. Ağaç altına sığınan 94 kişi hayatını kaybetti. Doğrudan isabet vakaların yalnızca yüzde 3–5'i; akım çoğu zaman ağaçtan yandakine sıçrar ya da topraktan yayılır. Güvenli yer: kapalı bir bina ya da metal gövdeli, kapalı bir araç. Gök gürlemesini duyabiliyorsanız, yıldırımın menzilindesiniz. Yıldırım ve gürleme animasyonları kendi simülasyonumuzdur (dielektrik kırılma modeli; N-dalga gürleme modeli, Few 1969 / Ribner & Roy 1982). Ağır çekim: MrNousia, Muurame (CC BY 3.0) · EpeeF, Troyes (CC BY 3.0) · Ses kaydı: Jud McCranie, Jonathan Hunt, Delorean76, KTerPalmers (CC BY-SA) İzmir fırtınası: NASA ISS070-E-21172 · Gillfoto (CC BY-SA 4.0) · Bert Kaufmann (CC BY 2.0) · Tevfik Teker (CC BY 3.0) · Ramazan Çırakoğlu (CC BY-SA 4.0)